Vlaanderen is perfect regeerbaar. België is totaal onregeerbaar

Yves Leterme haalde 800.000 voorkeurstemmen. Waarom was de man zo populair? Omdat hij als minister-president van de Vlaamse regering bijzonder goed gepresteerd had. Hij liet op dat ogenblik een sterke indruk na en een goed geoliede machine: de Vlaamse regering en goed bestuur. En daar bovenop een paar ferme beloftes. Wie dat niet erkent, is oneerlijk of zit in de partijpolitieke oppositie.

 

Leterme was een bekwaam, bedrijvig en bevlogen man als minister-president van Vlaanderen. Al was hij en is hij niet sexy. Met zijn 800.000 voorkeurstemmen trekt hij naar de federale regering. En dan start de ellende, omdat hij de gebroken beloftes als een paternoster aaneen begint te rijgen.

 

Hij zou immers nooit, zoals zijn voorganger Patrick Dewael, zijn post van Vlaams minister-president voor de federale regering ruilen. Toch doet hij het. Meteen de vergissing van zijn leven.

 

Vervolgens belooft hij plechtig niet in een regering te stappen zonder de splitsing van BHV. Toch doet hij het. Tweede kapitale vergissing. Inmiddels is de ontrouw aan de eigen beloften een gewoonte geworden.

 

Hij belooft niet in een federale regering te stappen als een grondige staatshervorming niet met zekerheid op het programma staat. Hij doet het toch.

 

Ligt dat mede aan de grondslag van de slechte pers die hij kreeg? Ik betwijfel het. De eerlijkheid gebiedt mij vast te stellen dat de geschreven pers hem van in het begin geen schijn van kans gegeven heeft. Hij werd keer op keer in alle kranten neergesabeld. Lees er de schrijvende pers van de eerste dagen af maar op na. Zelden heb ik zoveel negativisme over een regeringsleider gelezen. Het is alsof een populaire stemmentrekker moet worden vernietigd. Er kunnen overigens een paar parallellen getrokken worden met Leo Tindemans, met Pim Fortuin, met Filip Dewinter, met Silvio Berlusconi, met Olaf Palme, met Salvador Allende, J.F.K., enzovoort. Weg met de vox populi! Leve de democratie!

 

Leterme was dus een bekwaam, bedrijvig en bevlogen man als minister-president van Vlaanderen. Is hij daarna plots een onbekwaam, lui en ongemotiveerd premier geworden van de federale regering? Is de man van Dr Jekyll plots in Mr Hyde veranderd?

 

Natuurlijk niet.

 

En terloops, ook Kris Peeters presteert bijzonder goed als minister-president van Vlaanderen. Andermaal, wie dat niet erkent is oneerlijk of zit in de partijpolitieke oppositie. Peeters stuurt een traditionele tripartite, waarvan Herman De Croo beweert dat die formule nooit functioneert. Mis dus, meneer De Croo.

 

Het functioneert wel degelijk, omdat de Vlaamse regering van de jongste jaren bezield wordt door eenzelfde visie, omdat de verschillen tussen christen-democraten, socialisten en liberalen bijna verwaarloosbaar zijn. Nauwelijks ontwaren wij rimpeltjes van meningsverschillen. En als ze er zijn, worden ze prompt weer bijgelegd. Vlaanderen is een perfect regeerbare deelstaat, ook al ontwaren wij nogal wat verschillen tussen West-Vlamingen en Limburgers. Daar maalt niemand om.

 

Maar België. Dat is een ander paar mouwen. De Belgische constructie rammelt, hangt met haken en ogen en elastiekjes aaneen, draait vierkant. Daarom mislukten de pogingen van Leterme. België is minstens twee landen, indien niet drie.

 

Ik vraag mij af hoe het komt dat het nog niet uiteengevallen is. Natuurlijk omdat het establishment van de macht vreselijk behoudsgezind is en omdat de traditionele politiek en de weldenkende pers ten onzent waarschijnlijk aan onwaarschijnlijke navelstaarderij doet en alleen zichzelf leest en bevraagt.

 

Lees daarentegen de buitenlandse dagbladen erop na. In een Spaanse krant heet het 'Bélgica se evapora' en 'la unidad del país pende de un hilo', de eenheid van het land hangt aan een zijden draadje. De Engelsen vragen zich al jaren luidop af of dit nog lang gaat duren. Ooit las ik in een Britse krant dat België in een razendsnel tempo bezig is uiteen te vallen en dat alleen de Belgen het nog niet door hebben. In Nederland organiseerde men een tijd geleden een referendum om te weten te komen of zij na onze splitsing bereid zijn Vlaanderen aan te hechten. Al ben ik er niet zeker van of wij bereid zijn het ene koningshuis voor een ander te ruilen.

 

En toch, ook ten onzent begint men het stilaan door te krijgen. Ten bewijze waarvan de RTBF 'Bye, bye Belgium' op de buis bracht. En als men de opiniepeilingen mag geloven, stijgt het aantal aanhangers van een onafhankelijk Vlaanderen zienderogen. Drie politieke partijen propageren die onafhankelijkheid. Een daarvan zit beangstigend sterk in de lift, al moet Jean-Marie De Decker oppassen. Hij moet maar beter niet te veel voorkeurstemmen halen, anders staat hem een bedroevend lot te wachten. Zie hiervoor.

 

Samenvattend, Vlaanderen is perfect regeerbaar. België is totaal onregeerbaar.

 

Hoewel, je kan in dit koninkrijk zeker wel regeren als je gedoogt dat de geldstroom van noord naar zuid onverminderd blijft vloeien en wij toestaan dat Vlaams-Brabant tegen een hels tempo verder verfranst wordt. Met andere woorden, als je niets hervormt.

 

Acht jaar Verhofstadt levert daarvan het ontegensprekelijke bewijs. Je sticht een Costa of een Forum voor de staatshervorming waarin verder niets, helemaal niets gebeurt en gaat over tot de orde van de dag. Zo kan je dit land regeren. Ooit breekt dan de dag aan dat in een van de randgemeenten een meerderheid van 98 % Franstaligen woont en dan doet Vlaanderen aan gebiedsafstand. Ondanks alle dure eden en beloftes, die men o zo gemakkelijk breken kan. Ook dat is gebleken.

 

Een grondige staatshervorming? Ze komt er nooit. Franstalig België heeft er alle belang bij om het status-quo te handhaven. Dat kan zonder meer door de wet toe te passen en 'non' te zeggen tegen elke aanpassing van de grondwet.

 

Kris Peeters zegt met veel branie dat hij tijdens de onderhandelingen van gemeenschap tot gemeenschap niet met zijn voeten zal laten spelen. Dat was maar om te lachen, denk ik, want intussen speelt men zonder enige twijfel met zijn voeten.

 

Eist Kris Peeters niet dat er minstens deelakkoorden in concreto moeten uitgevoerd worden vóór de verkiezingen van juni 2009? En heeft de leider van de Franstalige delegatie, de heer Armand De Decker, alias De Déckère, niet verklaard dat vóór de verkiezingen van 2009 geen concrete resultaten moeten worden verwacht? Maar hij wil wel praten. En daar staat de heer Kris Peeters dan. De palavers kunnen weer beginnen. Eindeloos. Eerst een jaar met Yves Leterme en dan een jaar met Kris Peeters tot een of andere financiële, economische of regeringscrisis opduikt en alles weer de koelkast in gaat. Ik noem dat met zijn voeten spelen.

 

Trouwens, wat gebeurt er eens hij zelf zal moeten toegeven dat men met zijn voeten speelt? De vraag werd al eerder gesteld en daarop antwoordt hij triomfantelijk dat het probleem dan opnieuw op de tafel van de federale regering komt. Jammer maar helaas, het resultaat zal nog steeds zijn dat er geen staatshervorming is. Want in kringen van de CD&V zegt men dat de onderhandelingen alleszins moeten slagen, aangezien er geen plan B is. Dat plan bestaat natuurlijk wel, maar de partij aanvaardt geen plan B. Een van de felste flaminganten uit de christen-democratie, Eric Van Rompuy, zegt het letterlijk: 'Ik ben geen separatist.' Dat is zijn goed recht, maar als hij de onafhankelijkheid van Vlaanderen niet ambieert, zelfs niet theoretisch of als dreigement wil overwegen of hanteren, dan heeft hij geen enkel wapen om de grondige staatshervorming zonder onzedig hoge prijs af te dwingen. Dan kan je in het beste geval vriendelijk, maar eindeloos palaveren. Een jaar met Leterme, een jaar met Peeters gevolgd door een jaar van stilte. En misschien waait de heisa daarna wel over. Daarom komt er geen grondige staatshervorming.

 

Het tragische en dramatische hiervan is, dat wij intussen kostbare tijd verliezen en wij de Vlaamse vergrijzing onvoorbereid tegemoet treden.

 

Roger Bryssinck