Verkiezingen afschaffen?
Peter De Roover 29-05-2007
 |
Wij hebben teveel verkiezingen in dit land, zo luidt de officiële verantwoording. Vreemd volkje, dat Belgische. In Frankrijk wordt de president verkozen in twee rondes (dus twee keer naar de stembus) en een record aantal kiezers kwijt zich van de taak. Binnen enkele weken mogen ze weer eens gaan kiezen, voor een parlement. Zopas gingen de Schotten naar de urne. Die kiezen op andere momenten een Brits en een Europees parlement, en lokale raden bovendien. Ook Duitsers leggen dat traject af. Geen stem die daar opklinkt om verkiezingen af te schaffen. Terecht, want het gaat over de hoogmis van de democratie, waarbij kiezers de politici ter verantwoording kunnen roepen.
Het zal de campagnes trouwens niet doorzichtiger maken, als verkiezingen samenvallen. Want dan moeten we tegelijkertijd over federale als deelstaatthema’s oordelen.
De vaststelling dat het beleid in de maanden voor een verkiezing stilvalt of met populistische maatregelen doorspekt wordt om kiezer te lokken, geeft geen blijk van veel geloof in de democratie. Achterliggende redenering: de kiezer is een idioot die snel-snel voor de gek moet worden gehouden tot hij/zij zich heeft laten vangen. Echt beleid voeren kan maar als de kiezer niet in de buurt is. Da’s dan veeleer een argument om verkiezingen maar meteen helemaal af te schaffen.
Het voorstel om de verkiezingen te laten samenvallen, leidt trouwens tot een echte democratische degradatie. Zo’n idee kan maar worden uitgevoerd als er legislatuurparlementen komen, wat betekent dat ze tussendoor niet meer ontbonden kunnen worden. Hoe groot een eventuele regeringscrisis ook, parlement en regering moeten doordoen tot de vastgestelde datum. Desnoods met getrokken messen. De kiezer zal nooit meer ingeschakeld worden om zijn/haar mening te geven over een fundamenteel politiek probleem dat opduikt.
Is er niemand die opmerkt dat geen enkel omliggend land de regel huldigt dat parlementen nooit voortijdig kunnen ontbonden worden? De ultieme optie - laten we de kiezer raadplegen - blijft overal open. Bij ons zouden we die sluiten?
Hebben onze politici zo’n angst voor de kiezer en dus voor het normale democratische spel in dit land?
Het grote woord ‘stabiliteit’ wordt ook graag in de strijd gegooid. Bedenkelijk toch. De essentie van verkiezingen is nu net dat kiezers andere meerderheden kunnen vormen. Dat ze vrij zijn de stabiliteit te verstoren. Dictaturen staan bekend als bakens van stabiliteit.
Het idee om de kiezer zo weinig mogelijk te raadplegen moet elke democraat met verstomming slaan. Maar het wordt in dit land wel met ernst verdedigd door grote partijen. België blijft een vreemd land. En wordt almaar vreemder.
Populistisch is het wel. Lekker inspelen op het anti-politiekgevoel is in dit land blijkbaar een bezigheid van staatsdragende partijen.
Ik wens, als ontvoogde burger, wel als volwaardig deelnemer aan het democratische spel beschouwd te worden en niet als een lastige bemoeial.
(tekst uit Doorbraak, juni 2007)
Terug naar de artikelenlijst.