De weg van de winnaar

Jan Van de Casteele 12-06-2009

Ook volgens Bart Maddens (politoloog KU Leuven, medewerker Doorbraak) is dé vaststelling van deze verkiezingen de recordscore van de Vlaams-nationale partijen. In een bondig historisch overzicht overschouwt hij in De Standaard (10 juni 09)de politieke betekenis van het Vlaams-nationalisme (van Frontpartij via VNV en Volksunie tot Vlaams Blok/Belang en N-VA. ‘De geschiedenis leert dat het Vlaams-nationalisme altijd een bijzonder grillig en onvoorspelbaar parcours heeft afgelegd, en dat zal in de toekomst wel zo blijven. De enige constante is dat die stroming, in een voortdurend wisselende ideologische gedaante, steeds sterker wordt’.

Kameleon

Maddens noemt het Vlaams-nationalisme ‘een ideologische kameleon’ die zich telkens weer aanpast aan het heersende opinieklimaat. Het was een verhaal van tendensen die mekaar opvolgden. Van de Frontpartij (progressief programma) over het VNV (rechts en antidemocratisch in het klimaat van de jaren 1930), over de rebelse Volksunie (contestatiebeweging jaren 1960) tot Vlaams Blok (nieuw rechts dat met migrantenthema de arbeiders aanspreekt) en N-VA, dat blijkbaar nog op zoek moet naar duidelijkheid over haar maatschappelijk verhaal. Iets waar iemand als Carl Devos (‘Is het conservatieve verhaal vna Bart De Wever ook het verhaal van zijn partij?) ook al naar verwees. Dat kan nog boeiend worden.

Maatschappelijk verhaal

Opmerkelijk is dat Maddens aan dat vraagteken toch een vaststelling koppelt: als de geschiedenis één ding leert, dan is het wel dat een Vlaams-nationale partij enkel min of meer duurzaam kan groeien als ze de Vlaamse eisen inbedt in een sterk (rechts of links) maatschappelijk verhaal, dat goed aansluit bij de heersende tijdsgeest.

N-VA is volgens Maddens niet de ideologische krabbenmand die de VU in haar laatste periode kenmerkte, maar duidelijk is het maatschappelijke profiel van de partij voorlopig niet. Dat kan bepalend worden voor een volgende stembusgang.

Commentaar

Maddens stelt een pertinente vraag. Naast radicaal rechts is er in Vlaanderen wellicht ruimte voor fatsoenlijk rechts met een uitgesproken Vlaamsgezind profiel. Maar evenzeer voor een een partij met sociaal-democratisch én Vlaamsgezind profiel. Het nationalisme in veel buitenlanden situeert zich trouwens daar. Die keuze zal meespelen in een eventuele coalitiekeuze met blauw of rood, mocht die zich eerstdaags aandienen. De Wever zal ze goed op een rijtje moeten houden. De sp.a lijkt voor het communautaire verhaal een meer voor de hand liggende optie dan Open VLD. Verhofstadt liet zijn VLD-treintje de jongste jaren vooral achteruit rijden. Terwijl het er toch sterk op lijkt dat een aantal sp.a-machinisten - weliswaar traag - vooruit willen blijven rijden. Als meer Vlaanderen de eerste doelstelling is van N-VA, moet die partij dus minstens tweemaal nadenken.

Integrale tekst van het artikel van Maddens: zie bijlage bij dit bericht

Zie over dit onderwerp ook: “V-partijen versterkt, tripartite haalt nog net de helft” in de rubriek ACTUEEL, 8 juni 2009 : http://www.vvb.org/actueel/141/29821

 

 


Bart Maddens in DS over Vlaams-nationalisten 10 juni 2009

Terug naar de artikelenlijst.