Achteraf beschouwd: was het Ierse ‘nee’ wel zo’n ramp?

In de lente van 2005 konden de Fransen en de Ieren als enigen van de bijna een half miljard inwoners van de Europese Unie hun zeg doen over het ontwerp van Europese Grondwet en het werd: ‘nee’. In de lente van 2008 waren de vier miljoen Ieren de enigen van de nu 27 lidstaten die hun mening mochten zeggen over de op de top van Lissabon als Verdrag vermomde Grondwet en het werd weer: ’nee’.

In het julinummer van Doorbraak gaf Matthias Storme (‘Ierland: EU voor dummies’) een eerste begripvolle reactie ten beste. Europa zit in zak en as, al hebben de meeste parlementen hun zegen gegeven - op 9 juli zelfs het Vlaamse Parlement.

Alle banbliksems werden van overal naar die arme Ieren geslingerd. Ze hadden er niets van begrepen, wat waren ze achterlijk en ondankbaar. Totalitaire lieden als Paul Goossens haalden al hun correcte frustraties uit de kast, als preconciliaire donderprekers. De al even weinig subtiele Karel De Gucht chanteerde de Ieren om hun huiswerk over te doen; als ze nee bleven zeggen, moesten ze uit de Unie worden geflikkerd. De reacties van het pro-kamp waren zo fanatiek dat de Ierse nee-stemmers wel moésten denken dat ze gelijk hadden.

Ieren redden Europese eer

Het Verdrag/Grondwet tegengehouden door een minuscule minderheid? 26 staten gegijzeld door wat Ierse hooligans?

Hebben, achteraf bekeken, de Ieren niet veeleer de kastanjes uit het vuur gehaald voor de andere kritische Europeanen, wier mening de regeringen niet hadden durven vragen? Zij mochten als enigen de eer van de EU-burger redden en ze hebben ze gered.

Op hun eentje deden ze wat keizer Frans Josef in 1903 aan president Theodore Roosevelt had geantwoord op de vraag wat de rol van een keizer vandaag wel zou kunnen zijn: ‘Onze volkeren beschermen tegen de dwaasheid van hun regeringen’.

De politieke leiders en hun slippendragers in de media hadden in 2005 hun les niet geleerd, na het Ierse ‘zeker niet’. Zij hebben het toch zo bij het rechte eind en de burger is dom. Wie het volk vreest, zet het aan de kant, criminaliseert of marginaliseert zijn andersdenkende gekozenen, hanteert kiesdrempels en stemquota of verhoogt het aantal gekozenen dat nodig is om een fractie te vormen. De regel één man één stem geldt niet, de regel alle gekozenen gelijke rechten evenmin.

De totalitaire bekoring zit ook in onze structuren ingebakken, zowel in de lidstaten als in de EU: het waanidee van de maakbare mens en de maakbare samenleving is weer helemaal terug, zoals hierna nog zal blijken.

De burger wil een adempauze

Let wel op: de meerderheid van de Europeanen blijft Europeesgezind (52%), de Ieren nog veel meer (73%). Maar Europa is te snel te sterk en te groot geworden. De Europese instellingen hebben mateloze ambities en grenzeloze pretenties. De Europese regelneverij (80.000 pagina’s wetgeving), de bedilzucht van ambtenaren en politici, de geldingsdrang en de machtshonger, het spook van een superstaat in wording verontrust de burger. Dat is zeker zo in de nieuwe landen van Oost-Europa, die amper twintig jaar geleden nog in een bolsjewistische wurggreep zaten.

De hand van “Brussel” naar harmonisering en gelijkschakeling wekt overal wrevel, terwijl de globalisering toch al zoveel Gleichschaltung teweegbrengt. De obsessie van gelijke behandeling en antidiscriminatie leidt tot steeds verdergaande uniformisering en tot het overheersen van de pensée unique.

Producten, procedures en producenten worden door verordeningen en richtlijnen in vakjes en sjablonen geperst. Wat er niet in past wordt als “uitschot” verbannen; mensen en meningen die afwijken van de norm worden vervolgd. Hoe meer antidiscriminatierichtlijnen, hoe meer intolerantie tegenover afwijkende meningen. De strijd tegen terrorisme wordt door de Europese imitatoren van de US Patriot Act misbruikt om de vrije meningsuiting, die toch net zou moeten gelden voor andersdenkenden, verder onderuit te halen.

De trein dendert voort

Hoe de EU-trein spijts alles blijft doordenderen, bleek op 13 juli in Parijs op de top van 43 regeringsleiders (de 27 plus Israël en 16 moslimlanden rond de Middellandse zee en in Afrika) hoe de Franse Raadsvoorzitter Sarkozy Europa een Mediterrane Unie in de maag wil splitsen. Hij borduurt daarbij voort op: - de zogenaamde Euroarabische dialoog, in de nadagen van de eerste oliecrisis sterk door Parijs gepromoot; - het zogenaamde Barcelonaproces dat onder impuls van Felipe Gonzalez leidde tot de Euromediterrane conferentie in Barcelona van 1995 en grote beloften aan de Arabische wereld; - de Alliantie van Beschavingen, een idee van Zapatero (Spaje) en Erdogan (Turkije) die in 2005 in Palma de Mallorca een hoge adviesgroep startten om de alliantie tussen de islam en het Westen vorm te geven.

Gesterkt door de grote show van Parijs wil Sarkozy dat deze Mediterrane Unie er voor het eind van het Franse voorzitterschap staat. Bat Ye’or doet in haar boek Eurabie (de tweede druk van de Nederlandse vertaling kwam bij Meulenhoff uit in januari, drie maanden na de eerste) hallucinant uit de doeken wat hier al 40 jaar in stilte aan de gang is. Maar de Europeanen hebben er geen flauw vermoeden van, laat staan de Ieren....