Belgicisten verdedigen het verleden

B Plus. Ze willen niet ‘belgicistisch” genoemd worden, maar wel antiseparatistisch. Dus noemen we ze belgicistisch. De drukkingsgroep speelt ook de spits tégen het confederalisme. Naar het België van 1830 willen ze niet hélemaal terug - flink - maar wel een eindje.. Ze willen een nationale kieskring bijvoorbeeld, samenvallende verkiezingen, en het weer afnemen van Vlaamse bevoegdheden. Wij noemen dat Belgische recuperatie. In kringen van Vlaamsgezinden wordt al eens meewarig gedaan over B-Plus. ‘Voorbijgestreefd’ en ‘zonder invloed’. Vooral dat laatste is fout. De “vrienden” van B-plus zitten overal, en dicht bij de macht.

B Plus is deels gegroeid uit de voormalige groep Coudenberg (een in 1999 toegedekte denktank van de traditionele belgicistische burgerij) rond de staatshervormingen. Vandaag pleiten ze - een tactische bijsturing - niet meer voor het ‘ unionistische België’ en noemen ze zich de ‘beweging voor een federaal en vernieuwd België’, vandaar de naam B-plus. De beweging kreeg in de beginjaren vooral enige bekendheid via voorman Ludo Dierickx (Agalev, nu Groen!).

Volgens Benno Barnard (columnist Knack, 11 juli) wordt B Plus ‘bevolkt door artsen, advocaten, een enkele lichtjes beschimmelde notaris en soortgelijke keurige burgerij’. Dat is een mistgordijn. Even kijken.

De namen van het directiecomité van B-Plus spreken niet tot de verbeelding. Die soldaten zijn vooral actief op het internet en in de lezersrubrieken.

Interessanter is de Raad van Bestuur met connecties in de absolute top van de haute finance en adel (voorzitter en baron Maurice Velge, jarenlang voorzitter van de Antwerpse Havengemeenschap), politiek (o.a Willy Claes) en opiniemakers (de proffen Anne Morelli, Raymond Detrez, maar vooral hoofdredacteur Luc Van der Kelen van Het Laatste Nieuws).

Dezelfde drie-zijdige connecties zijn er in de lijst van de stichtende en stemgerechtigde leden. Daar noteert B Plus de politici Pierre Chevalier en de Antwerpse gouverneur Camille Paulus (Open Vld), Freddy Willockx en Ludwig Vandenhove (sp.a), senaatsvoorzitter Anne-Marie Lizin en Gaston pa Onkelinx (PS), Wilfried Martens en - volgens Barnard -Gaston Eyskens (CD&V). Ook een hele reeks publicisten en spelers uit het academische en culturele veld: Jan Blommaert, Sophie de Schaepdrijver, Dave Sinardet, Geert Van Istendael, Benno Barnard en Monica Van Paemel, Jacky Ickx, José Van Dam...

Maar ongetwijfeld invloedrijker nog zijn een rist “grote koppen” uit de haute finance: de baronnen Daniel en Paul-Emmanuel Janssen, graaf Jean-Pierre de Launoit (erevoorzitter Axa) Paul Buysse (Bekaert, onder meer voorzitter van het Prins Filipfonds en actief in de Koning Boudewijnstichting).

Nieuwe aanwinsten

En het gaat vooruit. Aan de vooravond van 21 juli 2007 kondigde B Plus niet zonder fierheid nieuwkomers aan: Vlaams topambtenaar Rudy Aernoudt (auteur van het anti-Warandemanifest Vlaanderen-Wallonië, je t'aime moi non plus), staatssecretaris Hervé Jamar (MR), Walter Zinzen (ex-VRT-journalist) en ‘Vriend van de poëzie’ Wim Helsen.

Andere nieuwkomers zijn de erevoorzitter van de Belgische voetbalbond en opperste Rode Duivel Jan Peeters, en de Antwerpse nachtburgemeester Vitalski, hofnar van de VRT bij de verkiezingsprogramma’s.

Vlaamsgezinden onderschatten dat “net” beter niet. Met opiniemaker Luc Van der Kelen heeft B Plus voet aan huis in het populairste dagblad Het Laatste Nieuws. In Knack is Benno Barnard hun vaste stem. Even terzijde: hoe Knack gedoogt dat deze B Plus-megafoon in maart als “reporter” in twee lange artikelen (maart) zijn België-liefde mocht bedrijven met drie vrienden van B-Plus, Wilfried Martens inclusief, is een raadsel. Onder het dak van Knack ging het incest een week later nog even door met vriend Geert Van Istendael, ook al lid van de club. Schaamlap van dienst was Bart De Wever (N-VA). Leuke journalistiek.

Van Pro Belgica tot Blokwatch

De wondere wereld der belgicisten leer je beter kennen via het internet. Onder meer via ‘aanbevolen websites’..

De B Plus-files lopen in alle richtingen. Naar Pro Belgica (opgericht in 1975), een ronduit unitaristische en royalistische vereniging, die ontstaan is rond historische manifestaties rond het Martelarenplein en de 467 slachtoffers van de septemberdagen 1830. Een antieke koffer vol adel en gepensioneerde militairen. Het is die club die na de RTBf-uitzending over de onafhankelijkheid van Vlaanderen mee de “betoging ter ondersteuning van ons vaderland” organiseerde, samen met B Plus, de partij BUB (zie kader) en andere belgicisten.

Pavia: de tijd van toen

Minder slogans en veel meer intellectuele body heeft de bevriende Pavia-groep, een tweetalige proffenclub (onder leiding van ex-B-Plusser Kris Deschouwer (VUB) en Philippe Van Parys (UCL), die België wil redden. ons kiesstelselrechtsomkeert wil laten maken en opnieuw een federale kieskring wil invoeren, zodat Vlamingen kunnen stemmen voor Walen en omgekeerd.

Peter De Graeve (docent UA) zei hierover in een opiniestuk in Knack (25 juli): ‘De groep verzint ideetjes als centauren: vooraan wens, achteraan wet, ertussenin fossiel’. Een nationale kieskring is ‘een politiek gedrocht’, en dus alleen in België verzinbaar. Tenzij men terug wil naar meervoudig stemrecht van einde 19de eeuw, is de kans immers nihil dat veel Vlamingen voor Walen zouden stemmen, of omgekeerd.

Het Pavia-voorstel is weinig origineel en had in zijn B-Plus-vorm oorspronkelijk een ander doel. Al in 1999 pleitte Ludo Diericx ervoor het Vlaams Blok ‘schaakmat te zetten door het (her)oprichten van “Belgische” politieke partijen, want daar kunnen zij, als nationalisten, niet volgen’. Merkwaardige lijntje: Guy Verhofstadt, de enige die – misschien – een beetje Franstaligen kan bekoren, vond het Pavia-voorstel een goed idee.

Peter De Graeve noemt het voorstel van de Pavia-groep een ‘corrupte politieke idee’. In een federaal land is slechts één politieke functie denkbaar waarvan de verkiezing nationaal georganiseerd dient te worden, die van president. ‘Kijk naar Frankrijk of de VS: daar worden senatoren en volksvertegenwoordigers helemaal niét in een nationale kieskring verkozen. Dat de Pavianen met brio zwijgen over de politieke status van de monarchie maakt hun voorstel in de praktijk even reactionair, antirepublikeins, pseudofederaal, en dus antidemocratisch, als de staat die ze beweren te hoeden.’

De Brusselse connectie

Over het soort België dat B Plus voorstaat, mag geen misverstand verstaan: het is een drieledig België. Daarom ook een verwijzing naar de vrienden van Brussel. De organisatie Bruxsel streeft naar ‘verzet zich tegen de tweedelige opdeling van België’. De vereniging 'bruXsel Forum' werkt(e) samen met de Brusselse organisaties Aula Magna en vzw Manifesto. Ze vonden mekaar rond de oproep Nous existons! Wij bestaan! We exist! (19 december 2006), rond een colloquium en een daaruit resulterend Tweede Brussels Manifest. De Brusselse clubs eisen o.m. ‘zeggenschap’ van het Brussels gewest over (gemeenschapsmateries als) cultuur en onderwijs (HV, 23 mei), ‘een betere functionele integratie van Brussel en de Brabantse rand’ en ‘Brusselse politieke partijen en geen partijen op basis van de gemeenschappen’. Vrij vertaald: Vlaanderen moet zich minder moeien, maar mag wel meer betalen.

Voortrekkers van Manifesto zijn onder meer Philippe Cattoir (UCL-econoom) en Dieter Lesage (filosoof). Cattoir was (Franstalig) lid van de transfertencommissie van Yves Leterme en is een van de critici van het Warandemanifest. Hij pleit er onder meer voor dat pendelaars belasting zouden betalen waar ze werken (woonplaatsprincipe). Een voorstel dat de Walen graag zullen horen... Dieter Lesage is een filosoof van de oude marxistische stempel, permanent op kruistocht tegen het kapitalisme, nationalisme en identiteit. ‘Als literator een beunhaas en als essayist een klaploper’, aldus Peter De Graeve (www.brakkehond.be)

De organisatie krijgt steun van opnieuw de intellectuelen van Pavia en B-Plus (Van Parijs en Deschouwer, Morelli en Corijn, Sinardet, en figuren uit de culturele sector (Mark Didden, Dani Klein, ex-VRT-baas Tony Mary ...)

Eigen lach eerst

We schuiven met B Plus door naar de Optimistenbond van het Koninkrijk België. Jawel. Een groep positivo’s. Laat het maar regenen, dat schept kansen. Maar opgelet, dat optimisme moet ook een ‘positief beeld van België’ scheppen en ‘de Belg’ een groter gevoel van eigenwaarde geven. Geen wonder dat de Optimistenbond werd gesticht ... naar aanleiding van de 175e verjaardag van de onafhankelijkheid van België en streeft naar ‘nationale eendracht’ en minder ‘pijnlijke en nutteloze ruzies’.

Met de Optimistenbond komen we in hogere, royalistische kringen. Het erecomité zit vol Belgische baronnen, die we hierboven al mochten vernoemen: Paul de Meester, Paul Buysse, Daniel Janssen, Paul Janssen, Maurice graaf Lippens, Guy baron Quaden. Voorts een paar onvermijdelijke kunstbaronnen (Toots Thielemans, Johan Verminnen), burggraaf Mark Eyskens, Tony Mary en, jawel, Rudy Aernoudt. Optimisme met een behoorlijk B Plus-lachje in huis.

En dan zijn er de niet (meer) vermelde vrienden. Klein grut, zoals het mini-partijtje Belgische Unie – Union Belge (BUB) of machtige clubs.

BUB wil terug naar een unitair België. Op de grote agenda van de kleine partij (in juni goed voor 8600 stemmen): de herfederalisering van buitenlandse handel, landbouw, milieu, ruimtelijke ordening, sport en toerisme; geen verdere defederaliseringen; een meertalige openbare omroep; op lange termijn de verdwijning van de gemeenschappen; status quo monarchie.

BPS (Belgische Progressieve Socialisten) was een drukkingsgroep van linkse, belgicistische socialisten, maar komt de jongste tijd nog maar zelden in beeld. Voorman Luk Ryckaert is lid van B-Plus.

Koning Boudewijnstichting

Niet meteen vermeld bij B-Plus, maar van een ander “verheven” kaliber zijn een paar machtiger organisaties die het belgicistisch project mee helpen uitdragen.

Peter De Graeve verwijst in Knack bvb. naar ‘nog belangrijker drukkingsgroepen achter de schermen, zoals de Koning Boudewijnstichting (KBS) en het Prins Filipfonds.’

Die KBS is gesticht in 1976 (25 jaar Boudewijn) en “werkt” met een budget 40 miljoen euro. ‘Stichtingen, vernoemd naar overleden vorsten en nog levende prinsen, hebben alle denkbare fondsen te hunner beschikking om ongevraagd en, vooral, ongecontroleerd hun ideeën onder de bevolking te verspreiden. Er gaat haast geen dag meer voorbij of een of andere reportage op de openbare radio of tv is “gesponsord” door de Koning Boudewijnstichting Zoiets heet: zendtijd kopen’, aldus De Graeve. Zelf een Vlaamse vlieg geraakt in de club van verdeel (het geld) en heers niet binnen. Het geld komt van stichtingen en legaten, maar ook van de onbewuste Vlaming. Belangrijkste centenbron is immers de Nationale Loterij.

Voorzitter van de Koning Boudewijnstichting is ‘optimist’ Guy Quaden, niet onbekend als gouverneur van de Nationale Bank. En rara, wie is daar ondervoorzitter? De heer Camille Paulus, gouverneur van Antwerpen, liberaal en ... prominent B-Plus-kameraad. Het Prins Filipfonds krijgt centen van de KBS en wil via allerlei projecten ‘bruggen slaan’ tussen de Gemeenschappen in dit land. Onder meer via het projecten in het onderwijs (Erasmus Belgica) of initiatieven rond grensoverschrijdende arbeidsmobiliteit. Politiek met een Belgisch kleurtje aan. In de voorstelling op de webstek durft het fonds niet eens vernoemen dat de mobiliteit vooral in Wallonië moet worden gestimuleerd. Voorzitter van het Filipsfonds? Vermoedelijk B-Plusser, Belgische Optimist en baron Paul Buysse.

De Grote Jongens

Ook onvermeld natuurlijk, is de Club van Lotharingen. Die poepsjieke club opende haar deuren in 1998. Het is een ontmoetingsplaats (men spreekt zelf van een ‘elitaire plek’, 1292 euro lidgeld) ‘voorbehouden voor een beperkt aantal representatieve personaliteiten’ (zakenmensen, diplomaten, juristen...). Wat ruist daar in het riet? Ondervoorzitters zijn Jean-Pierre de Lausnoit (ex Royal Belge, erevoorzitter Axa en... graaf en B-Plusser) en oud-premier Mark Eyskens (CD&V en B-Plus). In het selecte Erecomité (27 leden) resideren naast de dikste kanonnen Frère, Gandois, Mestrallet, Davignon, Jacobs (Delhaize) onder meer de baronnen en graven van B-Plus: Maurice Velge, graaf J-P Delaunoit, baron Paul De Meester. Slechts enkele Vlamingen zijn “opgenomen” in de club, o.a. Karel Boone (Lotus), Rik De Nolf (Roularta), Christian Van Thillo (Persgroep). In Erecomité en Raad van Bestuur zetelen vooral ‘monsieurs’ en ‘madames’.

De tentakels van de belgicisten lopen van de kleinste, folkloristische belgicistische groepjes tot in de salons van het échte België. Wie hoopt op een Vlaamse staatsvorming onderschat die tegenstand best niet. Op vorsten en baronnen en een machtige elite kan Vlaanderen niet rekenen. Op de kiezer wel. Afwachten hoe die tegenstelling zich in de politiek ontwikkelt.

Jan Van de Casteele

Kleine adertjes

B-Plus legt ook bruggetjes naar de Weblog Pro Belgica (de naam zegt voldoende), naar extreem-links met het bijbeltje van www.meerbelgique met de “Tien goede redenen VOOR België” ( bijeengeharkt door de hyper-actieve andersglobalist Jan-Pieter Everaerts, sinds 1990 coördinator van Mediadoc, uitgever van de e-zines Diogenes en Fantastisch België en één van de spuitende fonteintjes van Indymedia) of naar de ABVV- bemande site van Blokwatch, de mannen die het VB volgen ‘op een objectieve wijze’.

Links zijn er ook naar Be.Citizen (Wees burger. Ageer tegen het nationalisme) een webstek als reactie tegen het derde Derde Lentemanifest (DS, 26 feb.) van ‘een honderdtal nationalisten – prominente separatisten – die onze meertalige Belgische democratie willen opheffen’. Hiermee weten al die Vlaamse prominenten ook waartoe ze gerekend worden. Tot de niet-democraten. Be.Citizen is ondertekend, nog maar eens, door een batterij B-Plussers, Madame Rosalie De Mérode van Pro Belgica, Marlène De Wouters d’Oplinter namens zichzelf, Luc Simonet als voorzitter-optimist van de Optimistenbond en het hele bestuur van het belgicistische partijtje BUB.

.Met wat gênante fierheid wordt ook “gelinkt” naar webstek van Red Devils Kop ( opgericht in 2004, en ingevuld met narcistische filmpjes over pro-België-spandoeken en wat mager Brabançonne-gezang)

Voorts verwijst B-Plus nog naar enkele oudstrijdersverenigingen, de beweging voor tweetaligheid, In Flanders Fields waar B-Plusser Piet Chielens coördinator van is, en wat andere kleine clubs (S.O.S. Belgium).