Migratie loopt uit de hand

Jan Van de Casteele 03-04-2009

Het Jaarrapport 2008 van het CGKR begint met een vaststelling: ‘Het aantal toestromende vreemdelingen heeft een historisch hoog peil bereikt. In 2007 werden iets minder dan 110.000 buitenlandse immigraties geregistreerd’. Migratie zorgde de jongste twintig jaar voor ca 1,3 miljoen nieuwe Belgen en vreemdelingen in ons land. Wanneer springt de veer? (tekst is deels gebaseerd op edito Doorbraak aprilnummer).

In maart werden weer acties gevoerd voor ‘mensen zonder papieren’. De jongste jaren blijft het aantal regularisaties (10.000 à 12.000 per jaar) opvallend hoog. In het regeerakkoord (18 maart 2008) was sprake van ‘individuele’ regularisatie en van voorwaarden (duur verblijf, taal, werk) die in een omzendbrief zouden worden verduidelijkt. Niks daarvan, want links en rechts, maar vooral Franstaligen en Vlamingen verschillen hierover grondig van mening.

Zijn in Vlaanderen CD&V en Open VLD plots voor een strikter immigratiebeleid? Dat verdient sterke nuancering. Beide partijen blijven voorstander van ‘economische immigratie’. Nu de klokken van de crisis (en de verkiezingen) luiden, zijn ze hooguit iets voorzichtiger.

N-VA is iets terughoudender en mikt vooral op een betere inburgering, Lijst Dedecker op een selectievere ‘economische’ migratiepolitiek. Sp.a en vooral Groen!, en hun tamtams in media, netwerken en drukkingsgroepen (van straathoekwerkers tot rectoren, van BV’s tot culturele lobby’s) pleiten inzake asielbeleid maar vaak ook inzake migratie voor souplesse. Al zijn de vakbonden hierover nogal schizofreen.

Over naar de Franstaligen. Voor uitgeprocedeerden, maar ook voor migratie in het algemeen staan hun armen behoorlijk wijd open. ‘Taal en werk’ zijn als criterium ‘niet doorslagggevend’, strengere controles op studentenvisa of gezinshereniging niet nodig. Tegenwind van de MR is er opvallend weinig. Reynders jaagt een nieuw electoraat van vreemdelingen en nieuwe Belgen liever niet meteen richting PS of Ecolo. Druk van radicaal rechts is onder de taalgrens marginaal.

Toch is dat laatste niet de belangrijkste reden van de kloof tussen noord en zuid in dit land. Vlaanderen “vervreemdt” sneller dan Wallonië.

Vreemdelingen: 714.156

Het Belgische migratiesaldo (in/uit) van de jongste twintig jaar (1988-2007) bedraagt 714.156. In 2007 alleen al kwamen er 73.350 vreemdelingen bij (migratie, geboorte, asielzoekers, regularisatie) als gemiddeld de jongste 20 jaar (35.708 per jaar). Het aantal vreemdelingen steeg in 2007 het sterkst in Brussel (+25,1%), maar ook fors in Vlaanderen (+19,6%) en in veel mindere mate in het Waals gewest (+6,4%). Het aantal vreemdelingen is na 1990 aangegroeid met 132% in Vlaanderen, met 86,6% in Brussel en met 32,9% in Wallonië. (Bron: Jan Hertogen, BUG’s 107 en 108).

Nieuwe Belgen: 602.000

Er is meer. Vreemdelingen die Belg worden (602.000 nieuwe Belgen in 20 jaar) verdwenen uit die statistieken. Dat zijn er ook weer veel meer in Vlaanderen (+6,3% in 2007) dan in Wallonië (+1,2%).

Kostprijs

Hertogen jubelt bijna bij hoge (im)migratiecijfers (‘Vlaanderen, warm hart van Europa voor migratie en Belgwording’). Het zou billijk zijn mocht hij ook eens accuraat becijferen wat de ‘kostprijs’ is van hypermigratie voor opvang, huisvesting, scholing, onderwijs, sociale zekerheid (werkloosheid, ziekteverzekering, pensioen, kinderbijslagen) van tienduizenden nieuwkomers per jaar. Een ‘overspannen’ migratie belast ook het sociaal weefsel van een maatschappij (onderwijs, taal, godsdienst, cultuur, politiek e.d.).

Even open staan de armen van het CGKR. Ook daar relativeert men de vervreemding. Bijna de helft van de visums (47%) wordt toegekend op basis van de zogeheten gezinshereniging (vooral vanuit Marokko, Turkije, Algerije, Tunesië en Ghana - Turkije wordt niet geplaatst in Azië, maar in de ‘groep van Europese landen buiten de EU’). Slechts 15% van de immigranten krijgt een visum als werknemer.

Vlaams Belang spreekt terzake van ‘multicultureel masochisme op zijn best’ en illustreert dat met een aantal opmerkelijke voorbeelden uit het migratierapport van het CGRB (zie bijlage). Regularisatie moet volgens het CGRB ‘vergemakkelijkt’ worden wanneer een vreemdeling ‘het centrum van zijn affectieve, sociale en/of economische belangen in België heeft gevestigd’ (blz. 88), de voorwaarde van integratiebereidheid moeten we maar laten vallen (blz. 97) omdat die ‘een gevaar van willekeur inhoudt’. Men is tegen twee wettelijke voorwaarden voor ‘gezinsherenigers’: voldoende huisvesting en de aansluiting bij een mutualiteit (blz. 108) en tegen voorstellen om bij ‘gezinshereniging’ integratiebereidheid en voldoende bestaansmiddelen te eisen, tegen systematische controles naar schijnhuwelijken en het intrekken van de verblijfsvergunning na ontbinding van zo’n huwelijk (blz. 120) (persmededeling VB, Filip De Man).

Vlaams Belang wijst erop dat de lakse immigratiepolitiek van Verhofstadt ‘onverminderd van kracht’ blijft. De partij pleit voor een ‘streng, maar rechtvaardig immigratiebeleid: een waterdichte immigratiestop, een daadwerkelijke uitwijzing van afgewezen asielzoekers en illegalen en een verplichte inburgering van vreemdelingen die in Vlaanderen verblijven’.

Beleid naar Vlaanderen

Terug naar de cijfers. Dat elke Vlaamse provincie jaarlijks ongeveer een stevig ‘dorp nieuwkomers’ moet opvangen, is zeker in crisistijden geen evidentie. Een lakser asielbeleid is dat evenmin.

Dit is niet alleen foute perceptie, dit is pure pathos, aldus Freddy Roosemont, directeur-generaal Dienst Vreemdelingenzaken, in antwoord op een open brief van 500 academici. Met al 42.000 geregulariseerden in de vier jongste jaar (sinds 2005 gemiddeld 10.500 personen per jaar) ‘is er volstrekt niets dat toelaat te gewagen van een heksenjacht’.(DS, 18 maart)

In het regeerakkoord is volgens Roosemont geen sprake van ‘een engagement tot regularisatie van wie dan ook’. ‘De publieke opinie mobiliseren via tunnelzicht is, komende van hooggeschoolden, is op zijn minst bedenkelijk... Het formuleren van een regularisatieverzoek - en niet hongerstaking – is de meest doeltreffende manier om uit de schaduw te treden. Wat let hen op te merken dat een aantal hongerstakers zelfs de moeite niet deed dergelijke aanvraag in te dienen alvorens tot mediagenieke actie over te gaan? Ten slotte zie ik niet waar nu precies het 'onsamenhangende' ligt in het verwijderen van een persoon van wie de illegale aanwezigheid werd vastgesteld en het toelaten van diezelfde persoon zodra hij de wettelijke voorschriften voor toegang tot het grondgebied nageleefd heeft. Zelfs voor niet-academici heet zoiets 'het toepassen en doen naleven van de wet’, aldus nog Roosemont.

Bevoegdheid

‘Mochten de deelstaten verantwoordelijk geweest zijn voor dit dossier, zouden ze elk voor zich al lang een oplossing gevonden hebben... Laat ons ook dit dossier in een volgende hervorming maar van de federale tafels verwijderen’, stelt Guy Tegenbos (DS, 2 maart). Een Europees kader volstaat, een Belgisch is overbodig. Maar zolang dat Europees kader er niet is, blijft het zinvol om Vlamingen en Walen hun eigen beleid te laten uitstippelen.

Bijlage



(5363 Kb)






Terug naar de artikelenlijst.