Sire, schitter en verblind mij. De democratie is dood. Leve de monarchie

Jan Van de Casteele en Brecht Arnaert 14-02-2008

Peter De Graeve (docent filosofie UA) schreef in De Standaard ('Ons best bewaarde staatsgeheim, 14 feb.) een van de beste artikelen die we dit jaar al lazen. In een heerlijke stijl verpakt hij een beest van een boodschap: het hele gedoe over het ontbloten van de Kroon, naar aanleiding van de artikelenreeks in De Standaard, is het werk van vazallen. Met democratie heeft dat niks te maken.

De Graeve vertrekt vanuit uitspraken van de Franse politieke filosoof Claude Lefort. Beschouwingen over democratie en dictatuur:

Democratie is natuurlijk onvolmaakt, want er is gevaar van populisme en demagogie, maar dat risico verdwijnt in het niets bij elk alternatief dat de macht aan het volk onttrekt. Met de mysterieuze uitspraak ‘De plaats van de macht is leeg’ sprak Lefort een ijzeren wet uit. De Graeve vindt de intieme gesprekjes van een zogezegd neutrale vorst maar niks. Macht willen uitoefenen zonder door het volk voortdurend bekeken, beluisterd en beoordeeld te worden, getuigt van een autoritaire mentaliteit. ‘Ons dierbaar België is van top tot teen doordrongen van een dergelijke autoritaire antidemocratische geest’. Wie daar kritiek op uitoefent wordt door de vazallen van de vorst (Walter Pauli De Morgen is er één van) met pek overgoten. Dat een monarch tegen de stem van het volk in aanstuurt op een breuk binnen het kartel is ‘niets minder dan verraad aan de democratie’). Hetzelfde geldt voor zijn gelobby rond een federale kieskring, ‘een wapen in de handen van een elite’. De democratische stem zelf is nu al maandenlang vakkundig gesmoord, afgeklemd, uitgeschakeld. De democratie is dood, leve de monarchie.

De nuchtere zatlap

Wat kun je aan de analyse van De Graeve nog toevoegen? Het artikel van maandag 11 februari in de reeks van de Standaard over de regeringsvorming onthulde een interessante inkijk op het mechanisme van de regeringsvorming, en vooral dan wat de rol van de Koning betreft. De Koning blijkt helemáál niet onpartijdig te zijn. Blijkens de artikels doet hij zelfs concrete politieke voorstellen “ter versterking van de federatie” en verdedigt hij bepaalde coalities, waarmee hij zijn politieke voorkeur duidelijk uitdrukt. Een neutrale koning is dus blijkbaar zoiets als een nuchtere zatlap: onbestaande. Hoe kan het ook anders? Hoe kan iemand die aan het hoofd van een land staat, neutraal zijn?

Vooral in perioden van regeringsvorming komt het ondemocratisch karakter van een monarchistisch regime naar boven. Volgens artikel 106 van onze grondwet is de Koning tijdens een regeerperiode politiek onverantwoordelijk, en krijgt daarmee als instituut een speciale plaats toebedeeld in ons staatsbestel. Voor elke handeling die hij stelt moet een minister zijn handtekening leveren.

Maar wat als er na verkiezingen nog geen regering is? Dan zijn er geen ministers om zijn politieke handelingen te dekken en doet de koning dus de facto zelf aan politiek. En dat legt meteen het failliet van de monarchie bloot: ze is onpartijdig, zolang haar belangen niet geschaad worden. Ze staat boven het politieke gewemel, behalve als die tegen de wil van de gevestigde orde in gaat. En ze heeft geen macht, behalve als ze die uitoefent.

Integrale tekst opiniestuk Peter De Graeve als bijlage

Bijlage



(25 Kb)




Terug naar de artikelenlijst.